Spis treści

ADMINISTRACYJNE PRAWO MATERIALNE
Jakub Kuśmierz
Przyczepa campingowa obiektem budowlanym? Cechy i warunki istotne decydujące o kwalifikacji w teorii i praktyce Str. 5

PRAWO KONSTYTUCYJNE
Monika Lisiecka
Derogacja i limitacja konstytucyjnych wolności i praw w stanach nadzwyczajnych Str. 19

PRAWO PROCESOWE
Michał Igor Ulasiewicz
Oznaczenie wnioskodawcy w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej Str. 32
Marta Ćwiklińska
O możliwości zastosowania mediacji w postępowaniu administracyjnym na przykładzie postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach Str. 41
Piotr Janiak
Rozstrzygnięcia kasacyjne „czyste” w postępowaniu administracyjnym Str. 54
Jan Kluza
Uprawnienia Policji w sprawach o wykroczenia do przyznawania punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego a prawo do sądu Str. 69

USTRÓJ ADMINISTRACJI
Mariusz Tomaszuk
Ustanowienie świętych lub błogosławionych patronami jednostek samorządu terytorialnego w świetle art. 25 ust. 2 Konstytucji RP Str. 80

GLOSY
Anna Wierzbica
Glosa do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 2.03.2023 r., III SA/Wr 816/22, LEX nr 3509070 (częściowo aprobująca) Str. 93

STRESZCZENIA

Marta Ćwiklińska
O możliwości zastosowania mediacji w postępowaniu administracyjnym na przykładzie postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach

Celem artykułu jest udzielenie odpowiedzi na tezę, zgodnie z którą w obecnym stanie prawnym posłużenie się przez ustawodawcę w art. 96a k.p.a. pojęciem niedookreślonym, jakim jest „pozwala na to charakter sprawy”, nastręcza wielu kłopotów interpretacyjnych i powoduje, że organy za pomocą tej przesłanki poszukują argumentacji przeciw stosowaniu mediacji w sprawach administracyjnych. Jednakże istnieją normy prawa administracyjnego pozwalające na wykorzystanie tej instytucji. Jednym z przykładów na szersze wykorzystywanie mediacji w postępowaniu administracyjnym są postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W artykule udzielam odpowiedzi na pytanie, czy ustawodawca powinien zmienić przepis dotyczący przesłanki mediacji.

Piotr Janiak
Rozstrzygnięcia kasacyjne „czyste” w postępowaniu administracyjnym

Przepisy postępowania administracyjnego nie dopuszczają możliwości wydania decyzji kasacyjnych „czystych”, bowiem zarówno k.p.a., jak i o.p. przewidują zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego, pośród których próżno szukać decyzji, o których mowa. Spotykane, acz nieczęsto, przeciwne poglądy w tym zakresie nie zasługują na akceptację, gdyż pozostają contra legem. Decyzja kasacyjna czysta obarczona jest kwalifikowaną wadliwością (brak podstawy prawnej) uzasadniającą stwierdzenie jej nieważności. Nie oznacza to w żadnym razie, że decyzja kasacyjna „czysta” nie powinna uzupełnić tego katalogu, co może stanowić postulat de lege ferenda. Zdarzają się bowiem takie uwarunkowania stanów faktycznych spraw administracyjnych, w których żadne z aktualnie możliwych rozstrzygnięć nie wydaje się właściwe, a pożądanym byłoby ograniczenie się przez organ odwoławczy do uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej. Inaczej sprawa kształtuje się w odniesieniu postępowań zażaleniowych. Jako że ustawodawca nie reguluje expressis verbis rodzajów postanowień wydawanych w wyniku rozpoznania zażalenia, przepisy o
rodzajach rozstrzygnięć organu odwoławczego stosuje się tu odpowiednio, co pozwala wydawać postanowienia kasacyjne „czyste”.

Jan Kluza
Uprawnienia Policji w sprawach o wykroczenia do przyznawania punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego a prawo do sądu

W razie naruszenia przez kierującego przepisów ruchu drogowego sprawca odpowiada za ten czyn, stanowiący najczęściej wykroczenie, albo w drodze mandatu karnego, albo przed sądem. Obok odpowiedzialności wykroczeniowej (karnej) ustawodawca na gruncie ustawy o kierujących pojazdami przewiduje jednak system punktowania za poszczególne naruszenia przepisów ruchu drogowego i określa limit 24 punktów, po przekroczeniu którego kierujący jest zobowiązany poddać się badaniom i przejść kurs, a w dalszej perspektywie może to prowadzić do pozbawienia uprawnień do kierowania pojazdami i finalnie doprowadzić do odpowiedzialności wykroczeniowej (karnej). System przyznawania punktów za naruszenia budzi jednak wątpliwości ze względu na sztywne określenie liczby punktów za poszczególne naruszenie oraz brak efektywnej ścieżki odwoławczej.

Jakub Kuśmierz
Przyczepa campingowa obiektem budowlanym? Cechy i warunki istotne decydujące o kwalifikacji w teorii i praktyce

Przyczepa campingowa może być uznana za przypadek graniczny w zakresie kwalifikacji do kategorii obiektów budowlanych, a tym samym do objęcia regulacją Prawa budowlanego z 7.07.1994 r. Dotychczas w ograniczonym stopniu problem ten był przedmiotem analiz zarówno przedstawicieli nauki prawa, jak i orzecznictwa sądowoadministracyjnego. Ważkie kwestie teoretycznoprawne, a także znaczenie dla obrotu, przemawiają za podjęciem tego tematu. Artykuł odpowiada na pytanie, czy przyczepa campingowa jest obiektem budowlanym. Zawiera także informacje, jak należy interpretować to wcześniej niezdefiniowane wyrażenie. Oprócz tego artykuł wskazuje na warunki istotne decydujące o kwalifikacji przyczepy campingowej jako obiektu budowlanego. Analiza ta prowadzona jest w artykule z punktu widzenia zarówno teorii prawa – także w ujęciu systemowym – jak i praktyki.

Monika Lisiecka
Derogacja i limitacja konstytucyjnych wolności i praw w stanach nadzwyczajnych

Problematyce stanów nadzwyczajnych został poświęcony w obecnie obowiązującej Konstytucji RP odrębny rozdział, wskazujący ich enumeratywny katalog: stan wojenny, stan wyjątkowy oraz stan klęski żywiołowej. Instytucja stanu nadzwyczajnego wiąże się ściśle z zagadnieniem statusu prawnego jednostki. Odmiennie bowiem niż podczas stanu normalnego funkcjonowania państwa kształtuje się problematyka ograniczania praw i wolności konstytucyjnych, a także ewentualna dopuszczalność ich czasowego zawieszenia. Wśród odmienności wspomnianych środków należy wskazać na aspekt formalny, tj. dokonywanie tych ograniczeń w formie rozporządzenia. Do odmienności tych należy także odstąpienie od zakazu naruszania istoty praw i wolności podczas ograniczeń w stanie nadzwyczajnym. Konstytucja RP nie przewiduje jednak dopuszczalności czasowego zawieszania praw i wolności konstytucyjnych, nawet podczas stanu nadzwyczajnego. Wyróżnić można zatem trzy poziomy ingerencji państwa w sferę wolności i praw konstytucyjnych: zawieszenie praw i wolności, ich ograniczenie naruszające ich istotę oraz ograniczenie spełniające wymogi art. 31 ust. 3 Konstytucji RP – bez naruszenia ich istoty.

Mariusz Tomaszuk
Ustanowienie świętych lub błogosławionych patronami jednostek samorządu terytorialnego w świetle art. 25 ust. 2 Konstytucji RP

Artykuł 25 ust. 2 Konstytucji RP zapewnia bezstronność światopoglądową władz publicznych w sprawach przekonań religijnych, światopoglądowych i filozoficznych, jednocześnie zapewniając ich swobodne wyrażanie. Wśród jednostek samorządu terytorialnego istnieją podmioty mające za swojego patrona osoby uznane przez kościół katolicki za święte bądź błogosławione. Uchwały o takich patronach podejmowane były także przy aktywnym udziale odpowiednich władz kościelnych, które musiały wyrazić swoje stanowisko co do proponowanych patronów. W efekcie na skutek rekomendacji podmiotów kościelnych organy uchwałodawcze jednostek samorządu terytorialnego podejmowały uchwałę ustanawiającą patronem osobę uznaną za świętą bądź błogosławioną. Powstaje w tym miejscu wątpliwość, czy taka procedura podejmowania decyzji w zakresie patronów jednostek samorządu terytorialnego mieści się w konstytucyjnym założeniu światopoglądowej bezstronności. Analiza treści art. 25 ust. 2 Konstytucji RP pozwala stwierdzić, że procedura ta pozostaje w zgodzie z normami konstytucyjnymi.

Michał Igor Ulasiewicz
Oznaczenie wnioskodawcy w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej

Prezentowane opracowanie zostało poświęcone problemowi oznaczenia wnioskodawcy w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej. Postępowanie o udostępnienie informacji publicznej na wniosek należy do postępowań uproszczonych. Odformalizowanie postępowania jest szczególnie widoczne w zakreśleniu wymogów formalnych wniosku o udostępnienie informacji. W artykule zostały przedstawione wybrane regulacje prawne ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego kształtujące podstawowe obowiązki wnioskodawcy oraz uprawnienia podmiotu udostępniającego. W ocenie autora prezentowane opracowanie stanowi w szczególności próbę odpowiedzi na pytania o to, czy: istnieje obowiązek oznaczenia wnioskodawcy w postępowaniu o udostępnienie informacji; obowiązek taki można wyprowadzić z przepisów ogólnego postępowania administracyjnego, a jeśli nie jest to możliwe, to czy sytuacja, z którą mamy do czynienia, jest świadomym zabiegiem, czy pewnym niedopatrzeniem ze strony ustawodawcy i jakie są tego potencjalne konsekwencje.

Anna Wierzbica
Glosa do wyrokuWojewódzkiego Sądu Administracyjnegowe Wrocławiu z 2.03.2023 r., III SA/Wr 816/22 (częściowo aprobująca)

Nie sposób przyjąć, że sankcją za brak wypełnienia przez radnego obowiązku złożenia zeznania o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym za rok poprzedni miałoby być wygaśnięcie jego mandatu. Sankcja ta dotyczy tylko i wyłącznie niedopełnienia obowiązku złożenia w terminie oświadczenia majątkowego