Spis treści

ANALIZA LEXOMETRYCZNA
Renata Śliwa, Piotr Waląg
Koszty i bariery przedsiębiorcy w Polsce. Analiza lexometryczna dla lat 1990–2024 …… str. 7

ADMINISTRACYJNE PRAWO MATERIALNE
Damian Durlak
Przepisy normujące wykonywanie zabiegów estetycznych w Polsce – stan legislacyjny …… str. 19

Patrycja Niemiec
Chaos przestrzenny jako forma realizacji interesu publicznego …… str. 31

PRAWO PROCESOWE
Przemysław Krzykowski
Postępowanie administracyjne przed organami Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w sprawie odmowy przyznania płatności w związku ze stwierdzeniem stworzenia sztucznych warunków jej otrzymania – wybrane zagadnienia …… str. 42

PRAWO DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ
Tomasz Szanciło
Konsorcjum jako spółka cywilna a bezpieczeństwo obrotu gospodarczego …… str. 54

ZATRUDNIENIE W ADMINISTRACJI
Stefan Płażek
Propozycja Szefa Służby Cywilnej nowelizacji ustawy o służbie cywilnej …… str. 69

USTRÓJ ADMINISTRACJI
Piotr Świerczyński
Obsługa prawna jednostek samorządu terytorialnego wobec prób upolityczniania działalności samorządowej …… str. 81

Paweł Cholewski
Ogólne zadania kontrolne Inspekcji Handlowej …… str. 92

Paweł Romaniuk
Administracyjnoprawne obszary prowadzenia i zaniechania audytu wewnętrznego
w administracji publicznej (wybrane zagadnienia) …… str. 101

Streszczenia

Renata Śliwa, Piotr Waląg

Koszty i bariery przedsiębiorcy w Polsce. Analiza lexometryczna dla lat 1990–2024

Eliminowanie zbędnych regulacji ułatwia przedsiębiorcom przewidywalność działania i generuje bodźce proinnowacyjne. Skomplikowane przepisy, nadmierna biurokracja oraz niejasność regulacji tworzą utrudnienia finansowe, formalne i organizacyjne, spowalniając rozwój gospodarki.  Celem opracowania jest analiza kosztów i barier prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce w latach 1990–2024 z wykorzystaniem metody lexometrycznej. Wyniki wskazują na dominację trendu regulacyjnego przy jednoczesnym występowaniu okresów deregulacji o możliwie silnym oddziaływaniu.

Damian Durlak

Przepisy normujące wykonywanie zabiegów estetycznych w Polsce – stan legislacyjny

W doktrynie trudno jest znaleźć jednoznaczne definicje zabiegów medycyny estetycznej. Brakuje także przepisów regulujących w sposób bezsporny, kto i pod jakimi warunkami jest uprawniony do wykonywania zabiegów tego typu. Powoduje to występowanie konfliktów pomiędzy poszczególnymi grupami zawodowymi. Pojawiają się również problemy w rozróżnieniu, czy osoby korzystające z zabiegów medycyny estetycznej są pacjentami, czy też klientami.

Patrycja Niemiec

Chaos przestrzenny jako forma realizacji interesu publicznego

Celem artykułu jest wykazanie, że w polskim systemie prawnym funkcja prawa administracyjnego polegająca na służbie człowiekowi i wspólnocie pozostaje realizowana pomimo występowanie chaosu przestrzennego. Rozważania skupiają się wokół analizy stanowiska doktryny i orzecznictwa w zakresie realizacji ładu przestrzennego w postaci zasady dobrego sąsiedztwa oraz badania roli, którą prawo do własności odgrywa w społeczeństwie polskim.

Przemysław Krzykowski

Postępowanie administracyjne przed organami Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w sprawie odmowy przyznania płatności w związku ze stwierdzeniem stworzenia sztucznych warunków jej otrzymania – wybrane zagadnienia

Celem artykułu jest próba scharakteryzowania tego, jak powinien wyglądać prawidłowo zidentyfikowany wzorzec kontroli legalności działalności organów Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w obrębie prawa procesowego w sprawach dotyczących odmowy przyznania płatności w związku ze stwierdzeniem stworzenia sztucznych warunków jej otrzymania, które opisane są w art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 2988/1995 w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich oraz art. 60 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej.

Tomasz Szanciło

Konsorcjum jako spółka cywilna a bezpieczeństwo obrotu gospodarczego

Konsorcjum jest formą współpracy między przedsiębiorcami – wykonawcami, która jest szczególnie istotna w zamówieniach publicznych, ponieważ współpraca kilku mniejszych podmiotów zwiększa ich potencjał. Pojawia się pytanie, jaki wpływ na obrót gospodarczy ma wybór spółki cywilnej jako formy współpracy w ramach konsorcjum, szczególnie w kontekście zamówień publicznych. Zawarcie umowy spółki cywilnej wpływa nie tylko na inwestycje angażujące środki publiczne, ale również na wewnętrzne relacje członków konsorcjum, a także na sytuację innych stron, przede wszystkim zamawiającego, ale także innych przedsiębiorców współpracujących z członkami konsorcjum przy realizacji zamówienia publicznego. Ten wpływ jest widoczny przede wszystkim w zakresie odpowiedzialności członków konsorcjum wobec osób trzecich. Kwalifikacja umowy konsorcjum wymaga analizy jej postanowień w konkretnym przypadku.

Stefan Płażek

Propozycja Szefa Służby Cywilnej nowelizacji ustawy o służbie cywilnej

Na stronach rządowego Centrum Legislacji 21.04.2026 r. pojawił się projekt dosyć obszernej nowelizacji ustawy z 21.11.2026 r. o służbie cywilnej, autorstwa Szefa Służby Cywilnej. Projekt wzbudził znaczne zainteresowanie w prasie prawniczej z uwagi na od dawna już oczekiwane działania w kierunku poprawy funkcjonowania tej Służby. Artykuł stanowi analizę poszczególnych propozycji legislacyjnych. Niestety, nie dotyczą one głównych problemów, z którymi boryka się służba cywilna, lecz są związane głównie z jej niedostateczną autonomią wobec kolejnych rządzących centrów politycznych. W  szczególności nie usuwają systemu powołań na wyższe stanowiska w służbie publicznej ani innych przypadków swobodnego uznania w sprawach kadrowych. Projekt zawiera przy tym pewne pożyteczne uściślenia i uproszczenia niektórych istniejących procedur, co jednak nie niweluje jego oceny jako niezbyt przydatnego dla poprawy statusu i poziomu merytorycznego służby cywilnej.

Piotr Świerczyński

Obsługa prawna jednostek samorządu terytorialnego wobec prób upolityczniania działalności samorządowej

Zjawisko upolityczniania działalności samorządowej jest widoczne i pozwala się odczuć w różnych aspektach funkcjonowania jednostek samorządu terytorialnego, w tym również oddziałuje na wykonywanie obsługi prawnej urzędów stanowiących aparat pomocniczy organów tych jednostek. Prawnicy (radcowie prawni bądź adwokaci) obsługujący jednostki samorządu terytorialnego niejednokrotnie są poddawani presji politycznej ukierunkowanej na określony kształt danej usługi prawnej (opinii prawnej, wypowiedzi podczas sesji organu stanowiąco-kontrolnego, treści pism w postępowaniach sądowych), często ze szkodą dla samej obsługiwanej przez tych prawników jednostki. Tymczasem świadczona pomoc prawna powinna uwzględniać wymóg niezależności radcy prawnego bądź adwokata, formułowane przez nich opinie, wypowiedzi czy pisma winny zaś ukazywać ich rzeczywisty pogląd prawny na dane zagadnienie, a nie odzwierciedlać linii ideologicznej danej partii czy opcji politycznej aktualnie rządzącej w danej jednostce samorządu terytorialnego. Obsługa prawna jest bowiem świadczona na rzecz wspólnoty samorządowej wszystkich mieszkańców danej jednostki samorządu terytorialnego, a nie na rzecz określonej siły politycznej, która aktualnie sprawuje w niej władzę. Jednakże prawnik stawiający opór oczekiwaniom politycznym swojego pracodawcy musi aktualnie liczyć się z dotkliwymi konsekwencjami, gwarancje prawne dla niezależności radców prawnych i adwokatów wynikające z ustaw nie są zaś wystarczające do powstrzymania pracodawczych działań odwetowych. Należy zatem poddać refleksji obowiązujące uregulowania prawne oraz ich skuteczność w ochronie niezależności obsługi prawnej świadczonej w jednostkach samorządu terytorialnego.

Paweł Cholewski

Ogólne zadania kontrolne Inspekcji Handlowej

Opracowanie stanowi analizę treści i znaczenia przepisów prawa wyrażających ogólne zadania kontrolne Inspekcji Handlowej, będącej organem kontrolnym powołanym do ochrony interesów konsumentów i państwa. Rozważania stanowią charakterystykę wyłącznie nieskonkretyzowanych zadań kontrolnych, mianowicie tych upoważniających Inspekcję do kontroli: legalności i rzetelności przedsiębiorcy oraz produktów i usług.

Paweł Romaniuk

Administracyjnoprawne obszary prowadzenia i zaniechania audytu wewnętrznego w administracji publicznej (wybrane zagadnienia)

Audyt wewnętrzny w dużej mierze zapewnia prawidłowe funkcjonowanie podmiotów administracji publicznej. Ustawodawca w przepisach ustawy o finansach publicznych wskazał prawne warunki zobowiązujące takie podmioty do prowadzenia audytu. Działania audytowe mają za zadanie wpierać kierownika jednostki sektora finansów publicznych w osiąganiu zaplanowanych celów. Jest to możliwe dzięki dokonywaniu systematycznej i rzetelnej oceny kontroli zarządczej wraz z doskonaleniem skuteczności procesów zarządzania ryzykiem. Jednak zaniechanie realizacji obowiązków związanych z przeprowadzeniem audytu wewnętrznego może skutkować naruszeniem dyscypliny finansów publicznych.